In de reis van de klant bepaalt de trein de helft van het oordeel over de hele reis en de stations een kwart. Vanwege dit grote belang heeft De Trein van Morgen in 2017 op DDW centraal gestaan. Dit jaar staat De Reis van Morgen centraal en het station vervult daarin een belangrijke spilfunctie.



De context

Dagelijks ontvangt NS meer dan 600.000 klanten op circa 400 stations in Nederland. De diversiteit onder de stations is groot. De grotere stations, zoals Amsterdam, Rotterdam en Utrecht, bieden een breed scala aan voorzieningen. Van basisvoorzieningen als toiletten, wachtruimtes en parkeervoorzieningen voor auto en fiets tot een grote variëteit aan winkels en horecagelegenheden. Op veel stations is dit aanbod minder uitgebreid, soms beperkt tot  een beschutte wachtplek op het perron. De klant kan altijd rekenen op een schoon, goed onderhouden en veilig station, waarbij routing en reisinformatie vanzelfsprekend zijn. Het station biedt haar bezoekers gemak en gastvrijheid gericht op de primaire functie van het reizen, aangezien het station nu nog zelden de bestemming is. 



Het station van morgen

De tijd dat klanten op het station verblijven is gemiddeld 7 minuten; van aankomst tot en met “in de trein”. De primaire functie van een station is het ontvangen van reizigers die zich willen verplaatsen via verschillende vervoerswijzen. Reizigers haasten zich vaak doelgericht door het station, daarom zijn veel voorzieningen gericht op snelheid en is overzicht van belang. De reiziger beweegt zich idealiter intuïtief door het station. Functionaliteit staat veelal centraal en de meeste verbeteringen die NS tot nu toe op de stations heeft uitgevoerd waren hierop gericht. Tussen nu en een paar jaar zal de klant deze echter als “gewoon” ervaren. Momenteel geeft 72% van de klanten het station een rapportcijfer van een 7 of hoger. NS wil de lat graag nog een stukje hoger leggen, om de positieve ervaring vast te houden. Daarvoor zijn nieuwe ideeën nodig. 


De secundaire functie van een station is verblijven. Wanneer klanten zich niet verplaatsen, hebben ze tijd over die ze nuttig of aangenaam kunnen besteden. Tijdens het wachten kunnen ze bijvoorbeeld een bezoek brengen aan horeca of winkels. Wanneer reizigers verblijven, zijn ze minder gehaast en meer ontspannen en staan open voor (verrassende, inspirerende) prikkels uit de omgeving.


Het nog beter begrijpen van de verschillende typen klanten en bijbehorende behoeften ligt hieraan ten grondslag. Daarbij is NS ervan overtuigd dat juist de emotionele verbinding het verschil zal maken. Zoals met de Stationspiano. Een dergelijk initiatief heeft voor de reis van A naar B geen functionele waarde, maar wel degelijk een positief effect op de reiservaring. 



Het station(sgebouw) verbindt mensen en hun omgeving

Naast het bieden van gemak en gastvrijheid, vinden wij dat het station verbindt en mag verrassen. Een vorm van verbinding die verder gaat dan de functionele reisverbinding waar het station in de basis in faciliteert. Op een aantal stations ontstaat die verbinding door een “oververtegenwoordiging” van een specifieke klantgroep: een station waar veel scholieren komen of een station als Hilversum, waar veel mensen in de media werkzaam zijn. Er zijn ook stations waar voor veel mensen hun ‘dagje uit’ of het bezoeken van een evenement begint. Daarnaast is elk station uniek in zijn gebouw; waarbij het gebouw is geplaatst in een unieke omgeving. We zien een driehoeksrelatie tussen de unieke klant (met zijn reismotief en behoeften) die verblijft in een uniek gebouw in een unieke omgeving. Hoe zou je deze driehoek zo kunnen ontsluiten dat er een unieke beleving ontstaat? Waarbij het station je zo blijft verrassen, dat je het station met een glimlach verlaat. Zo voelt een station straks als ‘mijn station’. 



De uitdaging

De uitdaging die NS stelt is het ontwerpen van (een) sociale interventie(s) in de categorie  (sociale) tijdsbesteding op het station. NS zoekt ideeën/ontwerpen die ervoor zorgen dat  klanten zich verbonden voelen met het station en/of haar bezoekers. Die verbondenheid is zo sterk, dat je je op elk station thuis kunt voelen. Misschien kom je zelfs niet eens naar het station om verder te reizen? En net zoals je thuis wel eens wordt verrast, verrast ook het station jou zo nu en dan. De tijd op het station moet ervoor zorgen dat reistijd leuker, aangenamer of nuttiger wordt en je misschien zelfs overweegt een trein later te nemen! 

Zie voor de voorwaarden van deelneming hier.


​Inschrijven en procedure


Inschrijven kan tot vrijdag 11 mei 2018 via deze link. Uit de inschrijvingen wordt een selectie gemaakt van drie ontwerpers die zullen deelnemen aan het ‘What if Lab: Nederlandse Spoorwegen’. Zij ontvangen hierover bericht uiterlijk op vrijdag 18 mei 2018. De drie geselecteerde ontwerpers krijgen vervolgens 6 weken de tijd om in samenwerking met NS een concept te ontwikkelen. Dit concept presenteren ze half juli aan een 10-koppige jury. De jury selecteert vervolgens twee ontwerpen die in aanloop naar Dutch Design Week verder uitgewerkt zullen worden.


Inschrijven voor het ‘What if Lab: Nederlandse Spoorwegen’ is mogelijk voor professionele ontwerpers, ontwerpstudio’s en studententeams. 


Bij de inschrijving vragen we ontwerpers om een referentie naar 2 tot 5 relevante eerder uitgevoerde projecten en een motivatie waarin je aangeeft waarom je aan het ‘What if Lab: Nederlandse Spoorwegen’ wil deelnemen en wat jouw unieke meerwaarde als ontwerper is voor dit project. Het is nog niet nodig om al uitgewerkte ontwerp oplossingen aan te dragen. Selectie vindt plaats op basis van de referenties naar de eerder uitgevoerde projecten en de motivatie. 

Let op: bij het inschrijfformulier is het niet mogelijk de ingevulde gegevens tussentijds op te slaan om op een later tijdstip verder te gaan. Daarom raden we aan de tekst in een tekstverwerker zoals Microsoft Word uit te werken alvorens het inschrijvingsformulier in te vullen.


Beschrijving relevante projecten: max 150 woorden per project

Motivatie voor deelname: max 600 woorden

Afbeeldingen: JPG. Het aantal pixels dat de afbeeldingen in de breedte minimaal moet hebben is: 600 pixels, 72 dpi. De afbeeldingen mogen per stuk maximaal 2MB groot zijn.


Dutch Design Week-station: het winnende idee in de praktijk


De winnaars tonen hun ontwerp op station Eindhoven en/of station Eindhoven Strijp-S tijdens Dutch Design Week en zijn zelf op het station aanwezig om het ontwerp toe te lichten aan bezoekers. We creëren per ontwerp één Dutch Design Week-station waarin reizigers het ontwerp kunnen aanschouwen, ervaren en beleven. Kortom: je eigen podium op een station! De klantbeleving wordt gemeten op dit Dutch Design Week-station en gedeeld met de ontwerpers.


Vergoeding


NS biedt de drie geselecteerde ontwerpers een vergoeding van €2.500 voor conceptontwikkeling. Voor de twee ontwerpers die het concept mogen uitwerken tot een interventie die ook daadwerkelijk zal plaatsvinden op het station biedt NS een extra vergoeding van €2.500. Deze vergoeding is een beloning voor de gemaakte uren (exclusief materiaalkosten). 


Criteria


Een station moet aan strenge eisen en regelgeving voldoen. Houd, om de praktische toepasbaarheid zo groot mogelijk te maken, a.u.b. rekening met onderstaande regels: 

Maak een ontwerp dat als een ‘belevingsdeken’ makkelijk toe te passen en weer weg te halen is.

Geen aanpassingen aan de ‘hardware’ van een station zoals verplaatsen van meubels, bevestigingspunten, kasten, wanden, etc. Ga voor je ontwerp dus uit van de huidige stationsinrichting. NS is niet op zoek naar bijv. een nieuw type stoel. 

Het is van belang om de focus te houden op alle zintuigen om daarmee valide en mindervalide reizigers te kunnen bedienen.

Denk aan diverse invalshoeken die het ontwerp praktisch haalbaar maken: klant, comfort, reiniging, onderhoud, veiligheid, kosten, etc.

Flexibiliteit om te kunnen wijzigen gedurende de dag/seizoen/jaren is belangrijk om sneller/makkelijker in te kunnen spelen op klantwensen (behoeften) en innovaties (minimaal bijblijven) in de tijd.

Op veel stations is wifi aanwezig maar houd rekening met een beperkte bandbreedte.

Testen op het station kan maar wel in overleg met NS.


Intellectueel eigendom


NS komt het intellectuele eigendomsrecht toe op de twee winnende ontwerpen. De winnaars van het ‘What if Lab: Nederlandse Spoorwegen’ zullen het (intellectuele) eigendom met betrekking tot het ontwerp volledig en onbeperkt overdragen conform de deelnemingsvoorwaarden.

NS zal bij een besluit om het concept verder te ontwikkelen, daarvoor allereerst en exclusief in gesprek gaan met de betreffende ontwerper om te onderzoeken of deze het concept verder kan ontwikkelen.

Indien NS een concept binnen drie jaar aantoonbaar niet gebruikt of heeft gebruikt, dan zal NS het (intellectuele) eigendom met betrekking tot het ontwerp op verzoek van de betreffende ontwerper terug overdragen, tenzij NS op dat moment concrete plannen heeft het concept alsnog te gebruiken.


Tijdslijn


Deadline aanmeldingen: 11 mei 2018

Bekendmaken selectie: 18 mei 2018

Masterclass voor 3 geselecteerde ontwerpers: 24 mei 2018

Presentatie en jurering: 13 juli 2018          

Dutch Design Week: 20-28 oktober 2018


Vragen
Inspiratie


NS brengt per dag meer dan 2,5 miljoen reizigers in Europa op een duurzame manier van deur tot deur met trein, bus, tram, OV-fiets of alternatieven als de Zonetaxi en Greenwheels. Met 33.571 werknemers is NS (met dochterbedrijf Abellio) actief in onder meer Nederland, Engeland en Duitsland. De Thalys, ICE en de internationale Intercity’s van NS International zijn een aantrekkelijk en duurzaam alternatief voor vliegtuig en auto op langere afstanden over de grens. 


In Nederland brengt NS per dag ca. 1,2 miljoen reizigers met de trein naar hun bestemming zonder files of parkeerproblemen. De treinen van NS zijn daarbij klimaatvriendelijk. NS Stations is het stationsbedrijf van Nederland. Samen met haar partners zorgt ze voor aangename en levendige stationsomgevingen waar het goed parkeren, werken, wonen of verblijven is. NS zorgt ook voor de treinen: van schoonmaak en technisch onderhoud tot volledige modernisering.


​Nuttige documenten
Wat is er al ontwikkeld in het What if Lab: NS?


Tijdens eerdere edities van What if Lab: NS, zijn door vier ontwerpstudio’s de volgende concepten ontwikkeld. De projecten worden momenteel doorontwikkeld in opdracht van NS:



Spoorwijs - spieken mag!

Waarmakers ontwierp een quiz die reizigers in de trein spelen tegen medereizigers, met onder andere vragen over de omgeving en tekenopdrachten. Via hun smartphone worden reizigers op een subtiele manier uitgedaagd om te interacteren met medereizigers en het traject waarop ze rijden te ontdekken.  


 

MindfulNS

Studio Jan Pieter Kaptein ontwierp een app waarin reizigers tijdens een korte training eenvoudige mindfulness technieken van coach Viktoria Susovits leren. Dit voor een ontspannen start van de dag en een soepele overgang van werk naar privé. Via de app kunnen reizigers middels eenmalige oefeningen kennismaken met mindfulness of deelnemen aan een gratis mindfulness trainingsprogramma van 6-8 weken.



Reisje fit

Enrichers ontwierp een add-on meubelcollectie van bewegende meubels om reizigers in beweging te zetten. Ieder meubel heeft een eigen functie: gestoffeerde Macaron zitkussens trainen core stabiliteit, de watertegel Floatile laat reizigers balanceren terwijl ze staan en het Bambata waterkussen veert op als er iemand naast komt zitten.


Luisterruit

Manon van Hoeckel en Tom Loois ontwikkelden Luisterruit, een audiotour voor in de trein. Rijdend door het landschap luisteren reizigers naar de jongste treinmachinist, de oudste conducteur en het verhaal achter de vreemdst gevonden voorwerpen. ’Luisterruit’ tovert de reis om in een beleving.